W XIX w. nastąpił szybki rozwój przemysłu, który pociągnął za sobą także rozwój niezbędnej infrastruktury. Pojawienie się kolei spowodowało rewolucję w dziedzinie transportu. Pociągi o trakcji parowej przeżywały gwałtowny rozwój od lat 30. XIX w., szybko dystansując dotychczasową trakcję konną.

W Królestwie Polskim powstała kolej warszawsko-wiedeńska, którą ukończono w 1848 r. Była to druga linia kolejowa w Imperium Rosyjskim (po linii łączącej Sankt Petersburg z Carskim Siołem). Trasa przebiegała częściowo przez tereny obecnego Zagłębia Dąbrowskiego: od Zawiercia trasa biegła przez Ząbkowice i Strzemieszyce Wielkie, a stacją końcową w Królestwie Polskim była Granica (ob. Sosnowiec Maczki).
Z czasem dostrzeżono potencjalne korzyści gospodarcze mogące płynąć z transgranicznego połączenia kolejowego pomiędzy rosyjskim Zagłębiem Dąbrowskim a pruskim Górnym Śląskiem. W latach 1857-1858 inż. kolejowy Witold Marczewski sporządził dokumentację dla odgałęzia kolei warszawsko-wiedeńskiej, biegnącej z Ząbkowic do Szopienic. Nową trasę, liczącą 20 km, poprowadzono przez Gołonóg, Dąbrowę (Górniczą), Będzin i Sosnowiec. Przedsięwzięcie objęło m.in. budowę mostu nad Czarną Przemszą oraz przekop o głębokości ponad 7,5 m przez wzgórze w pobliżu Będzina.
Inwestycja spotkała się jednak z protestami części mieszkańców miasta, przez których działki miał przebiegać nasyp kolejowy. Pojawiały się także skargi związane z niszczeniem terenów sąsiadujących z budową. Ostatecznie prace szczęśliwie dokończono i uroczyste otwarcie nowej linii kolejowej odbyło się 24 sierpnia 1859 r. W wydarzeniu wziął udział m.in. książę Michaił Gorczakow, ówczesny namiestnik Królestwa Polskiego.
W Będzinie istniał początkowo tylko przystanek techniczny. Dopiero w marcu 1875 r. Dyrekcja Warszawsko-Wiedeńskiej Żelaznej Drogi – przychylając się do prośby władz miejskich – przekazała 3500 rubli na budowę stacji towarowo-osobowej w Będzinie (była to późniejsza stacja Stary Będzin).

Ilustracja: pocztówka z widokiem stacji kolejowej Stary Będzin, 1914 r. Zbiory Muzeum Zagłębia w Będzinie.